Bedel

Bedel kelimesini eskiden negatif olarak algılardım. Hala insanlara bedel dediğimde ortamın biraz gerildiğini hissediyorum. Hayatın sürekli bedeller ödenen bir arena olduğunu idrak ettiğimden beri, bu kavrama büyük bir hürmet besliyorum. :) 

Bedel; arzu ettiğimiz bir nesne/hal/yer/varlık vb. elde etmek için ortaya koyduğumuz çaba/zaman/para vb. nin bütünüdür bence. En basitinden, lambayı açmak için bile ayağa kalkıp kabloyu fişe takmam gerekir. Lamba açmak için ödediğim bedeldir bu. Çok edebiyat parçalamadan konunun özünü küçük bir hikayeyle anlatmak istiyorum. 

Erdal fakir bir aileden geliyordu ama üstün zekası onu hayal bile edemeyeceği yerlere getirdi. Çocukken bazı geceler buzdolabı boş olduğu için gece aç yatağa giden Erdal şimdilerde üst düzey bir beyaz yaka olmuş, büyük bir rezidansta kalıyordu. Fakat, Erdal bunca yol kat ettikten sonra vardığı yerden hiç mi hiç memnun değildi. Aklında hep akademi vardı. Lisans sonrası da dünyaca ünlü bir üniversiteden yüksek lisans kabulü almıştı. O zamanlar, çalışıp para kazanmayı akademiye tercih etmek zorunda kalan Erdal için akademi içinde hep bir ukde olarak kalmıştı. Artık dayanacak gücü kalmamıştı tüm gününü ve o parlak zekasını zenginleri daha zengin etmek için ziyan etmeye. Hem artık gideceği yerde hayat kurmak için birikmiş parası da vardı. Ama orada hayat kurmak da çok meşakkatli bir iş değil miydi? 

Erdal akademik çalışmalar için yurt dışına gitmeyi tercih ederse bedel ödeyecek. Bu cepte. Yeni bir hayat kurmak, oradaki hayata adapte olmak, ülkesinden uzakta olmak, sevdiklerini özlemek vs. vs. Peki, Erdal kalırsa bedel ödemeyecek mi? Ben eskiden kaldığı senaryoda bedel ödemediğini düşünürdüm. Birkaç sene önce de aydığım an, Erdal'ın kaldığı senaryoda da bedel ödediğini anlamamdı. Erdal kalırsa ödediği bedel, kendisini içten içe sömüren ve öldüren bir sistemden çıkma şansını kendi eliyle bile isteye tepmiş bir insan olarak yaşayarak ödeyecek efendim. Hayali için risk alamamış bir Erdal olarak yaşayacak, hayatının geri kalanı boyunca. Erdal her halükarda bedel ödeyecek kısacası. Kalsa da, gitse de... Üstelik kaldığı senaryoda ödediği bedel karşılığında edinimleri (daha iyi bir araba, daha büyük bir ev vs.) gittiğinde ödediği bedel karşılığındaki edinimlerinden (kendi mutluluğu için risk alabilmiş bir birey, yeni dostluklar, akademik unvan, yeni fırsatlar vs) daha değerli değil bence. Belki de en kötüsü, kaldığında istemediği bir hayat için bedel ödüyor. 

Ben de lambayı açmak için bedel ödeyeceğim ya da karanlıkta kalacağım. Seçim benim. Biliyor musunuz insan beyni rutine girdiği an ölmeye başlıyormuş. Bu yüzden sürekli meydan okumak gerekiyor beyne. Beynimiz doğal olarak hayatta kalmak için bize bedel ödetmek üzerine tasarlanmış. İnanılmaz değil mi? 

Geçen yıllarda bir arkadaşım bir hocanın Hz. İsa'nın doğum anına dair yorumunu aktarmıştı. Doğum esnasında,  alemlerin Rabbi Cebrail(a.s)'la Hz.Meryem'e "(Şu) hurma ağacını da kendine doğru silkele ki, üzerine taze, olgun hurma dökülsün."(Meryem Surei, 25. ayet) diyor. Arkadaş dedi ki; düşünsene doğum anında bile Allah ondan ağacı silkelemesini istemiş. Bu yorumu duyduğumda tüylerim diken diken olmuştu. İstese tüm dünyayı Hz.Meryem'in önüne serecek kudreti olan Allah, hurma için Hz. Meryem'den bir çaba(bedel) bekliyor.. Bedel ödemeye dair muazzam bir örnek değil mi? Hem de en yüce kattan gelen...

Biliyorum senin de çok istediğin bir şey(ler) var. İstediğini elde etmek için çaba sarf ederek mi  ödeyeceksin o bedeli yoksa hiçbir şey yapmadığın için istediğini elde edememiş bir insan olarak mı ödeyeceksin bedeli? 

Seçim senin. Seçim benim.

Sağlıcakla 

Dipnot: Hayatın tabi ki böyle düz bir matematiği yok. Her şeyin hayırlısı. Erdal'ın belki de kalması onun hayrınadır. :) Bilemeyiz. Ben sadece bedel kavramına dair bir açılım yapmak için yazdım bunları. Ayrıca, kısa olacak dedim başta ama öyle çok kısa da olmadı sanki. Hakkınızı helal edin.